’n Hof in Kaapstad het borgtog geweier aan sewe mense wat daarvan beskuldig word dat hulle deel was van ’n georganiseerde afpersingsindikaat wat langafstandbusoperateurs tussen die Oos- en Wes-Kaap geteiken het.
Die groep staan tereg op 156 aanklagte, waaronder rampokkery, afpersing, geldwassery, ontvoering en intimidasie, in wat die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) beskryf as ’n gekoördineerde kriminele onderneming wat openbare vervoerdienste vir meer as vyf jaar bedreig het.
Bonke Makalala, Simphiwe Mtshala, Mzuvukile Mbiyo, Siyanda Dyantyti, Gwendoline Mazele (die enigste vrou in die groep), Siphelele Kwaza en Simphiwe Gxumayo het voor landdros Reaz Khan verskyn. Hy het beslis dat hul vrylating ’n risiko vir getuies sou inhou en die publiek se vertroue in die regstelsel sou ondermyn.
Makalala het nie om borgtog aansoek gedoen nie. Sy ses medebeskuldigdes het aangevoer dat hul vrylating in belang van geregtigheid sou wees en dat hulle nie ’n bedreiging vir die publiek sou inhou of die verhoor sou ontduik nie. Hulle het verwys na hul vaste woonadresse, familieverbintenisse en sakebelange. Die meeste is betrokke by die taxibedryf, terwyl Mazele ’n begrafnisonderneming bedryf.
LEES | Western Cape extortion crisis: Only one conviction despite 331 arrests
Volgens die NVG se streekswoordvoerder, Eric Ntabazalila, het die staat egter sterk bewyse van ’n volgehoue kriminele operasie voorgehou.
“Die ondersoek het ’n gekoördineerde rampokkery-onderneming blootgelê waarby taxi-eienaars en lede van taxiverenigings betrokke was wat langafstandbusmaatskappye stelselmatig geteiken het,” het Ntabazalila gesê.
“Meer as 150 voorvalle van geweld en intimidasie wat Intercape-busse alleen raak, is sedert Januarie 2021 aangeteken.”
Volgens Johan Ferreira, uitvoerende hoof van Intercape, is die bogenoemde uitspraak nie net vir sy maatskappy belangrik nie, maar ook vir “elke Suid-Afrikaner wat op veilige en betroubare openbare vervoer staatmaak.”
LEES | Seven appear in court op bus extortion charges
“Vir meer as vyf jaar leef ons bestuurders, passasiers en personeel onder die skadu van georganiseerde geweld en afpersing. Meer as 225 aangetekende voorvalle teen Intercape-busse alleen, is sedert Januarie 2021 aangemeld. Dit was nie lukrake dade nie. Dit was ’n doelbewuste, gekoördineerde kriminele onderneming wat daarop gemik was om geld van wettige ondernemings af te pers en die mense wat ons bedien te terroriseer,” verduidelik Ferreira aan Die Papier.
“Ons verwelkom die hof se besluit om borgtog te weier. Dit is die regte uitkoms. Die individue wat voor die hof verskyn het, staar 156 aanklagte in die gesig, waaronder rampokkery, afpersing, ontvoering, geldwassery en inmenging met noodsaaklike infrastruktuur. Die staat se saak, wat noukeurig onder Projek Tsitsikama opgebou is, is oorweldigend sterk.
“Intercape sal voortgaan om ten volle met die staat saam te werk terwyl die finansiële ondersoeke afgehandel word voor die verrigtinge wat op 20 Julie 2026 hervat.
“Aan ons passasiers: Julle verdien dit om veilig te reis. Ons sal nie rus voordat dit op elke roete wat ons bedien, gewaarborg is nie,” sê Ferreira.