Terwyl hardlopers voorberei vir die 99ste aanbieding van die wedloop op Sondag 14 Junie, bly hierdie legendariese resies sy oorspronklike doel eer terwyl dit steeds nuwe maatstawwe vir menslike uithouvermoë stel.
Die geboorte van ’n lewende gedenkteken
Die Comrades-marathon het sy ontstaan in die loopgrawe van die Eerste Wêreldoorlog. Vic Clapham, ’n veteraan van die 8ste Suid-Afrikaanse Infanterie, het ’n uitmergelende roetemars van 2 700 km deur Duits-Oos-Afrika oorleef.
Getraumatiseer deur die lyding en sterftes van sy makkers, het Clapham ’n ander soort gedenkteken voorgestel – nie ’n stilstaande monument nie, maar ’n lewende huldeblyk wat die mensdom se oorwinning oor teenspoed sou vier.
Sy redenasie was eenvoudig: As infanteriesoldate, wat uit sittende burgerlike beroepe gekom het, gedwonge marse oor enorme afstande kon oorleef terwyl hulle pakke van 27 kg dra, dan behoort opgeleide atlete ’n wedloop van 90 km tussen Pietermaritzburg en Durban te kan voltooi.
Die voorstel het hewige teenstand ontlok. Clapham het in 1919 en 1920 aansoek gedoen om toestemming, maar die League of Comrades of the Great War het beide aansoeke afgekeur.
Ongeskrokke het hy volhard totdat die organisasie in 1921 uiteindelik toegegee het, toestemming verleen het en £1 beskikbaar gestel het om die geleentheid aan te bied.
Op 24 Mei 1921, Empire Day, het die eerste Comrades-marathon buite die Pietermaritzburgse Stadsaal begin met 34 deelnemers, waarvan die meeste voormalige infanteriesoldate was.
Van hierdie groep het 16 hardlopers die roete binne die tydsbeperking van 12 uur voltooi. Bill Rowan was die eerste oor die eindstreep in ’n tyd van agt uur en 59 minute.