’n Hele teelgroep van 20 Afrika-wildehonde – waaronder tien kleintjies – is uitgewis in wat owerhede as ’n daad van doelbewuste kwaadwilligheid beskryf. Die voorval het skokgolwe deur die natuurbewaringsgemeenskap gestuur en dien as ’n skerp herinnering aan die brose voortbestaan van een van Afrika se mees bedreigde roofdiere.
Botswana se Departement van Wildlewe en Nasionale Parke (DWNP) het, in samewerking met ander wetstoepassingsagentskappe, vier middeljarige manlike verdagtes in hegtenis geneem in verband met die vermoedelike vergiftigingsvoorval wat in die NG30-gebied, sowat 10 km van Nxaraga, plaasgevind het.
Vier verdagtes in hegtenis geneem
Die waarnemende streekskoördineerder vir wildlewe in Noordwes-streek, Thebeyakgosi Horatius, het die voorval bevestig en gesê die teelgroep het uit 10 volwasse diere en 10 kleintjies bestaan. Die karkasse is op 25 Augustus tydens roetinepatrollies deur DWNP-beamptes ontdek. Die verdagtes is die volgende dag in hegtenis geneem en aan die Maun-polisiekantoor oorhandig.
Volgens Horatius het die wildehonde gevrek nadat hulle vleis geëet het wat met gif vermeng is. Daar word vermoed dat die verdagtes die vergiftigde vleis by die diere se lêplekke geplaas het. Voorlopige ondersoeke dui daarop dat die voorval ’n doelbewuste daad van kwaadwilligheid was. Beamptes het daarop gewys dat die diere nóg eiendom beskadig nóg die verdagtes se vee geteiken het, optredes wat die gewone vorm van konflik tussen mense en wild effektief uitgeskakel het.
Toeris se hartverskeurende ontdekking
Die tragedie is eerstehands deur die toeris Don McCrady beleef tydens wat veronderstel was om ’n onvergeetlike safari-ervaring in die Okavango-delta te wees. Wat ’n asemrowende wildsrit moes wees, het in ’n sombere ontmoeting ontaard wat McCrady op sosiale media beskryf het.
“Nadat ’n boer vee aan hierdie bedreigde honde verloor het, het hy vergiftigde vleis rondom hul lêplek geplaas,” het McCrady geskryf. Hy het gesê 14 Afrika-wildehonde is die vorige dag in die gebied gesien, maar die volgende dag was daar nie een oor nie. Hy en sy groep het twee volwasse wildehonde en verskeie kleintjies dood op die toneel aangetref, terwyl ’n kraal reeds naby opgerig is, wat op ’n moontlike verband met konflik tussen vee en wild dui.
McCrady het nie net sy kommer oor die verlies van die bedreigde spesie uitgespreek nie, maar ook oor die moontlike uitwerking van die gif op ander wild wat van die karkasse kon vreet.
“Ons gidse het alles in hul vermoë gedoen. Hulle het die oorblywende vergiftigde vleis opgetel en dit veilig in plastiek gebêre vir wegdoening,” het hy gesê.

Hy het die ervaring beskryf as ’n skerp herinnering aan die moeilike balans tussen die beskerming van bedreigde wild en die beveiliging van boere se lewensbestaan.
“Hoewel die aanskoue van seekoeie en olifante ons gemoed gelig het, was dit ’n diep treffende herinnering aan die spanning tussen ’n boer se lewensbestaan en die beskerming van bedreigde spesies,” het McCrady geskryf.
’n Spesie op die rand van uitsterwing
Die verlies van 20 Afrika-wildehonde is ’n ernstige slag vir natuurbewaringspogings vir ’n spesie wat reeds op die rand van uitsterwing wankel. Afrika-wildehonde word amptelik as bedreig op die IUCN se Rooilys gelys en het reeds in 25 van die 39 lande waar hulle eens voorgekom het, uitgesterf.
Minder as 7 000 Afrika-wildehonde kom vandag nog in die natuur voor, waarvan slegs sowat 1 400 tot 1 500 volwasse, voortplantingsaktiewe diere is.
Horatius het beklemtoon dat Afrika-wildehonde die vasteland se tweede mees bedreigde groot roofdier is en slegs in 14 lande voorkom, met lewensvatbare bevolkings wat in net agt lande oorbly.
Oproep om volhoubare oplossings
Nadat die karkasse weggedoen is, het Horatius gemeenskapslede aangemoedig om beter maniere te vind om hul vee teen roofdiere te beskerm, eerder as om na gif toe te vlug.
Hy het ook gewaarsku dat vergiftigde karkasse aasdiere soos aasvoëls en ander voëls wat ’n belangrike rol in die ekosisteem speel, in gevaar stel. Dit skep ’n rimpeleffek wat die delikate balans van die hele habitat bedreig.
’n Dooie voël wat blykbaar van die vergiftigde Afrika-wildehonde gevreet het.

Die voorval kom te midde van groeiende kommer oor konflik tussen mense en wild in gebiede rondom die Okavango-delta, waar veeboere en natuurbewaarders steeds uitdagings ervaar om die wisselwerking tussen gemeenskappe en wild te bestuur.
Terwyl die ondersoek voortduur en die verdagtes die gereg in die gesig staar, beklemtoon hierdie tragedie die dringende behoefte aan samewerkende oplossings wat sowel bedreigde spesies as die lewensbestaan van plaaslike gemeenskappe beskerm.
Bronne: The Ngami Times; Nhabe Insight Press; Department of Wildlife and National Parks; DailyNewsbw
